Utwór
 
Osoba
 
Zespół
 
Serie
 
 
Publikacja
 
Rękopis
 
Instytucja
Szukaj
[Jak korzystać?]

[Więcej] Czy wiesz...

po wykonaniu „Kolorowych jarmarków” na opolskim festiwalu w 1977 r., zasiadający w jury wybitny krytyk podczas głosowania wstał i zgromadzonej publiczności, milionom telewidzów, ale także twórcom i wykonawcy utworu pokazał tabliczkę z cyfrą zero? ZERO!!! Tak narodziła się legenda.

[dowiedz się]

Utwór (ostatnia modyfikacja: 2014-10-20 10:14)
Wojenka

Tytuł

Wojenka

Legun na wojence

Wojenko, wojenko

Wujenku, wujenku

Autor słów

nieznany

OsobaGwiżdż Feliks [9], [11], [16]

Domniemany autor utworu.

Autor muzyki

nieznany

Melodia

ludowa [16]Posłuchaj

Data powstania

1914 (data powstania utworu niepewna: 1917-08 (?))

Miejsce powstania

W 3 pułku Piechoty Legionów

Klasyfikacja

pieśń legionowa

1110987654321Wariant:Tekst utworu

Wariant 1

Wojenko, wojenko, cóżeś ty za pani,

Że ku tobie idą chłopcy malowani?

Chłopcy malowani, chłopcy wybierani,

Wojenko, wojenko, cóżeś ty za pani?

Wojenko, wojenko, wojenko szalona,

Kogóż ty pokochasz, jeśli nie legona?

Jeśli nie legona, jeśli nie piechura,

Bo za tobą idzie relutonów chmura.

Jeśli nie piechura, jeśli nie ułana,

Wojenko, wojenko nasza ukochana.

Wojenko, wojenko, szanuj swych rycerzy,

Kto ciebie pokocha, wkrótce w grobie leży.

W zimnym grobie leży, z dala od rodziny,

A po nim zostaje cichy płacz dziewczyny. [1], [4]

Informacje dodatkowe

Niezwykle popularna piosenka legionowa, do tej pory anonimowa. Nie notowana przez śpiewniki żołnierskie z czasów I wojny światowej. Wydrukowana po raz pierwszy w śpiewniku OsobaSzula, który zanotował:

„W sierpniu 1917 r. na ćwiczeniach zasłyszałem nową melodię nieznaną mi w swojej kompanii (3. pp), mocno tym zdziwiony (jako że taki piosenkarz jak ja, wszystkie znać powinien) przysłuchałem się, przyłączyłem do śpiewu, a potem pytam: Skądeście wzięli tę piosenkę? Nie wiadomo, panie poruczniku... (...) W trzy tygodnie potem już znały tę piosenkę całe legiony. Dziś to jedna z najwięcej śpiewanych i najpiękniejszych, a bezimiennych piosenek”.

Anonimowy autor wykorzystywał być może tekst piosenki ludowej (o nieznanej melodii) podanej przez Aleksandra Słapę w jego antologii (Polska pieśń ludowa o wojnie i żołnierzach, Kraków 1916):

– Wojenka, wojenka, to se piękna pani,

– Bo se na wojenkę chłopcy malowani.

W czasie wojen polskich w latach 1918–1920 dodano dalsze zwrotki:

– Na wojence ładnie, kto Boga uprosi,

– Żołnierze strzelają, Pan Bóg kule nosi.

– Maszeruje wiara, pot się krwawy leje,

– Raz, dwa, stąpaj bracie, to tak Polska grzeje.

– Wojenko, wojenko, co za moc jest w tobie,

– Kogo ty pokochasz, w zimnym leży grobie.

(OsobaJeziorski Władysław, PublikacjaŚpiewy i śpiewki żołnierskie 1914-1921, Cieszyn, br, (ok. 1921) s. 93.)[1].

Piosenkę drukowano bardzo często. W 1939 r. przypomniano ją w III tomie PublikacjaWojennej pieśni polskiej. W lipcu 1943 r. ukazał się w Warszawie konspiracyjny Śpiewnik domowy, w którym wydrukowano prawie całkowicie nowy tekst Wojenki, zachowując z pierwowzoru jedynie pierwsze zwrotki[2].

W PublikacjaŚpiewniku „Iskry” autorstwo tekstu tego utworu zostało przypisane OsobaFeliksowi Gwiżdż, a data powstania określona została na rok 1914[9].

Inne źródła podają, że autorem jest także poeta legionowy OsobaHenryk Zbierzchowski lub Józef Obrochta-Maćkulin. Jeszcze inne źródła wskazują na anonimowość twórcy[16].

Tekst ósmego wariantu utworu został nadesłany przez Jana Balickiego w ramach konkursu zorganizowanego staraniem Zarządu Głównego Związku Młodzieży Wiejskiej oraz redakcji tygodnika „Nowa Wieś”[14].

Wariant dziesiąty tekstu pochodzi z okresu wojny polsko-ukraińskiej 1918–19. Powstał w polskich oddziałach lwowskich[18].

por.: Chojecki, Leon Pieśni żołnierskie na fortepian lub do śpiewu ułożył…, Warszawa, br, (ok. 1930), s. 20 (pt. Wojenko, wojenko[1].

 
Copyright © 2007-2011 Biblioteka Polskiej Piosenki • Ostatnia aktualizacja: 2017-04-28 14:00
powered by Athenadeign by TreDo
Odsłon od Listopada 2007
65695649

Odwiedzin od Grudnia 2010
47389221
Korzystanie z zamieszczonych na stronie internetowej utworów (w szczególności tekstów piosenek i nut) i ich opracowań, w całości lub jakichkolwiek fragmentach, jest dozwolone wyłącznie w zakresie własnego użytku osobistego w sposób nienaruszający normalnego korzystania z utworu lub słusznych interesów twórcy. Zakazane jest korzystanie lub/i rozporządzanie opracowaniami, przeróbkami i modyfikacjami utworów zamieszczonych na stronie internetowej. W szczególności zakazane jest wykorzystywanie zamieszczonych na stronie internetowej utworów lub/i ich fragmentów, w jakiejkolwiek formie i w jakikolwiek sposób, w celach zarobkowych.

Biblioteka Polskiej Piosenki dąży do popularyzacji i utrwalenia wiedzy o polskiej piosence historycznej i współczesnej. Jako instytucja publiczna stara się utrzymać najwyższe standardy zgodności z obowiązującym w Polsce prawem. Biblioteka nie czerpie żadnych korzyści z podejmowanych przedsięwzięć - kieruje się dobrą wolą. Szacunek do pracy Twórców, Autorów i Artystów jest jedną z fundamentalnych zasad funkcjonowania Instytucji. Jeżeli umieszczenie tekstu utworu jest sprzeczne z czyimiś prawnymi lub osobistymi interesami - uprzejmie prosimy o kontakt przy pomocy znajdującego na górze strony formularza lub przy pomocy poczty elektronicznej. Tekst zostanie bezwzględnie usunięty.

Strona Biblioteki Polskiej Piosenki wykorzystuje tzw. pliki cookie do zliczania unikatowych odwiedzin oraz przechowywania informacji o historii odwiedzonych rekordów Biblioteki Cyfrowej. Pliki cookie nie są przechowywane po zamknięciu sesji przeglądarki. Odwiedzający może zmienić ustawienia plików cookie korzystając z odpowiednich okien ustawień swojej przeglądarki.
Zapraszamy do odwiedzenia wersji BETA nowej odsłony strony BPP i bazy CBPP.