Zgłoszenie do artykułu: Podolanka

Przyjmuję do wiadomości, że Administratorem moich danych osobowych jest Centrum Kultury Podgórza w Krakowie, z siedzibą: ul. Sokolska 13, 30-510 Kraków, e-mail: sekretariat@ckpodgorza.pl. Moje dane osobowe będą przetwarzane w celu przygotowania i przekazania odpowiedzi na przesłaną przeze mnie wiadomość. Więcej informacji na temat ochrony danych osobowych znajduje się tutaj: polityka prywatności.

Tytuł:

Podolanka

Klasyfikacja:

pieśń ludowa

Informacje

Pieśń można spotkać także w sąsiednich krajach słowiańskich i litewskich. Nie ma jednak pewnych danych, co do jej pochodzenia. Być może utwór wiąże się z longobardzką pieśnią o Donnie Lombardzie, która otruła własnego męża, aby związać się z kochankiem. Historia opiera się na faktach autentycznych – morderstwie Rozamunda w 573 r. w Rawennie.

Przytoczona wersja wykorzystuje motyw wędrownych krawców, śpiewających pieśń o konkretnych wydarzeniach – w ten sposób demaskowano winnych zbrodniom i oddawano w ręce sprawiedliwości. Pierwotnie pieśń kończy się jedynie odrzuceniem trucicielki przez kochanka.

Poniższe przykłady wykazują zmienność pieśni, która ewoluuje wraz z kształtującym się społeczeństwem. Istnieje kilka wersji samego początku np.:

Na Podolu biały kamień –

Na Podolu modry kamień –

Czarna rola – biały kamień –

Pod Krakowem czarna rola –

Pod Malborskiem czarna rola –

lub:

Pod kamieniem róża rośnie, –

Tam dziewczęta po nią poszły. –

bądź:

Za stodołą zimna rosa,

Chodziła tam Kasia bosa

Rano, rano, z rana,

Poszła panna do gaja Ud...

Tylko wers 12 ma kilka różnych wariantów:

Szukaj węża zielonego –

Zabij węża zielonego –

Złapaj węża zielonego –

Nakop węża zielonego –

Urwij węża zielonego, –

Urwij węża czerwonego –

Weźże węża zielonego –

Znajdzij węża największego –

Znajdziesz gada zjadliwego –

Uchyć gada jadliwego –

Urwij ziółka czerwonego –

Urwij kwiatu zielonego –

Szersze domówienie tej linijki utworu np.:

A złap węża prędziusieńko, –

Ugotuj go mięciusieńko –

Każdy wiersz ma cały szereg podobnych wersji. Można stwierdzić, że brak w tym tekście słowa, które by pozostało nietknięte i niezmienione[1].

Bibliografia