Pani pana zabiła

Zgłoszenie do artykułu: Pani pana zabiła

Przyjmuję do wiadomości, że Administratorem moich danych osobowych jest Centrum Kultury Podgórza w Krakowie, z siedzibą: ul. Sokolska 13, 30-510 Kraków, e-mail: sekretariat@ckpodgorza.pl. Moje dane osobowe będą przetwarzane w celu przygotowania i przekazania odpowiedzi na przesłaną przeze mnie wiadomość. Więcej informacji na temat ochrony danych osobowych znajduje się tutaj: polityka prywatności.

Tytuł:

Pani pana zabiła

Klasyfikacja:

pieśń ludowa

Informacje

Pieśń jest znana w Polsce, ale można spotkać jej zapożyczone wersje także na Białorusi oraz Morawach. Temat to rodzimy wątek, który swoją genezę, według zasłużonego badacza spraw polskich – Glogera, posiada w opisanym przez Jana Długosza wypadku zabicia Jakuba Boglewskiego przez żonę około 1466 roku. Od momentu przyjęcia wiary chrześcijańskiej, jak twierdzi kronikarz, był to odosobniony przypadek. Teoria Glogera nie jest jednak w pełni potwierdzona.

Pieśń stanowi charakterystyczny przykład mechanizmu powstawania twórczości ludowej: na tle konkretnego przypadku powstaje utwór z wplątanymi motywami, które są powszechnie znane w społeczeństwie np.: lilii czy też ruty, rosnącej na grobie zmarłego, bądź wykrętnych odpowiedzi, których morderczyni udziela braciom zabitego.

Sam początek pieśni został zaczerpnięty z fragmentu XV-wiecznego dzieła kościelnego:

Stała nam się nowina,

Nigdy taka nie była.

Marja syna powiła...

Przytoczony wątek ma swoją długą historię literacką i stanowił inspirację dla artystów m.in.: stał się motywem przewodnim dla ballady Adama Mickiewicza Lilje, potem Teofil Lenartowicz zaadaptował go w Balladzie, a Jan Kasprowicz wykorzystał w Pieśni o pani, co zabiła pana, Ludwik Hieronim Morstin stworzył utwór sceniczny na ten temat, zaś Szopski_Feliks napisał operę[1].

Bibliografia