W marcu 1943 r. w skład Grupy Operacyjnej Gwardii Ludowej im. Tadeusza Kościuszki, która podejmowała działania partyzanckie w lasach Biłgorajskich i Janowskich na Lubelszczyźnie, wszedł oddział „Jastrzębia” – Antoniego Palenia. Miał on już za sobą wielomiesięczne doświadczenia partyzanckie i szeroką sławę. Antoni Paleń utworzył swój oddział pod koniec 1941 r. Był niesłychanie odważny. Kiedy umierał w chłopskiej chacie we wsi Rzeczyca, dokąd przywieziono go śmiertelnie rannego po bitwie pod Kochanami, miał zaledwie 23 lata. Było to w październiku 1943 r. Wkrótce pojawiła się samorodna pieśń – ballada, składająca w prostych słowach hołd temu młodziutkiemu kapitanowi Gwardii Ludowej^[1].

Pieśń o „Jastrzębiu” ogromnie spopularyzowało widowisko pt. Dziś do ciebie przyjść nie mogę, wystawiane przed laty rekordową ilość razy w warszawskim Teatrze Klasycznym oraz liczne nagrania radiowe i płytowe z tego spektaklu^[6].

Drugi wariant tekstu został nadesłany przez Władysława Adamiak w ramach konkursu zorganizowanego staraniem Zarządu Głównego Związku Młodzieży Wiejskiej oraz redakcji tygodnika „Nowa Wieś”. Pieśń ukazała się drukiem w: Żołnierska rzecz, s. 93 i 440; Archiwum Zakładu Historii Partii przy KC PZPR, syg. 245/3, t, II, k. 45 i 46, 245/3, t. III, k. 83 – rękopis J. Wziętka pt. Pieśń o Jastrzębiu^[5].