Zgłoszenie do artykułu: Rok 1914

Przyjmuję do wiadomości, że Administratorem moich danych osobowych jest Centrum Kultury Podgórza w Krakowie, z siedzibą: ul. Sokolska 13, 30-510 Kraków, e-mail: sekretariat@ckpodgorza.pl. Moje dane osobowe będą przetwarzane w celu przygotowania i przekazania odpowiedzi na przesłaną przeze mnie wiadomość. Więcej informacji na temat ochrony danych osobowych znajduje się tutaj: polityka prywatności.

Tytuł:

Rok 1914

Czternasty roczek cały krwią zalany

Klasyfikacja:

pieśń legionowa

Melodia:

utworu Jechał Kozak

ludowej piosenki galicyjskiej Sześćdziesiąty szósty roczek[1], [5]

Data powstania:

1915

Informacje

Wojenna wersja ludowej piosenki galicyjskiej Sześćdziesiąty szósty roczek (wywodzącej się z czasów wojny austriacko-pruskiej 1866 r.) pochodząca z 1914 r. Znana w różnych wariantach. Śpiewana przez żołnierzy polskich austriackich pułków oraz oddziały legionowe. Pierwszą próbę zebrania różnych przeróbek podjął Jan Migo.

A oto ciekawsze zwrotki:

Trzydziestego i pierwszego

Lipca – pamiętajcie!

Przyszedł rozkaz i już słychać:

„Żegnaj, mężu, bracie!”

A pierwszego sierpnia z rana

Weszło słońce krwawo...

– Matko, żono ukochana:

Bywajcie mi zdrowo!...

Po ulicach, rynkiem całym

Wojska przeciągają...

Strzelcy idą z Orłem Białym,

O Polsce śpiewają.

Przeszli, poszli: – „Idźcie z Bogiem,

szczęść wam, Panie Boże!

Zróbcie koniec raz z tym wrogiem,

Co przelał krwi morze!”

Legionowa wersja tego utworu zamieszczona jest w śpiewniku Szula.

Tekst czwartego wariantu został nadesłany przez Piotra Romanowskiego w ramach konkursu zorganizowanego staraniem Zarządu Głównego Związku Młodzieży Wiejskiej oraz redakcji tygodnika „Nowa Wieś”. Informatorką uczestnika była jego matka, która zamieszkiwała wieś Choćki.

por.: Migo Jan, Śpiewnik wojenny... zebrał... Kraków 1916, s. 65–69; M. Rudnicki, Pieśni dla żołnierzy polskich, Nowy Iczyn 1915, s. 11–12; Andrzejewski Zygmunt, Wojenna pieśń polska, t. 3, Warszawa 1939, s. 1[1], [6].

Bibliografia

1. 

Roliński Adam, A gdy na wojenkę szli Ojczyźnie służyć...: pieśni i piosenki żołnierskie z lat 1914–1918: antologia, wyd. 2, Kraków, Księgarnia Akademicka, 1996, s. 228, 430, 431.
Publikacja nie zawiera informacji na temat autora tekstu i muzyki utworu.

2. 

Szul Bogusław, Piosenki leguna tułacza, Warszawa, 1919, s. 35.
Publikacja nie zawiera informacji na temat autora tekstu i muzyki utworu.

3. 

Mroczek Wilhelm Zbyszko, Pieśni Legionów Polskich 1914–1915 z melodyami. Z. 1, Kraków, Mroczek, Zbyszko Wilhelm, 1915, s. 61, 62.
Publikacja nie zawiera informacji na temat autora tekstu i muzyki utworu.

4. 

Straszewicz Marzenna, Ojców naszych śpiew: pieśni patriotyczne, Komorów, Prometeusz, 1992, nr 110.
Publikacja nie zawiera informacji na temat autora tekstu i muzyki utworu.

5. 

Świerczek Wendelin, Śpiewniczek młodzieży polskiej: zawierający dawne i nowsze pieśni z muzyką na 1, 2 i 3 głosy. Z. 1–3, Kraków, Księża Misjonarze, 1917, z. I, nr 29, s. 44, 45.
Publikacja nie zawiera informacji na temat autora tekstu i muzyki utworu. W śpiewniku zamieszczono wybrane zwrotki.

6. 

Świrko Stanisław, Z pieśnią i karabinem: pieśni partyzanckie i okupacyjne z lat 1939–1945: wybór materiałów z konkursu ZMW i „Nowej Wsi”, Warszawa, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1971, s. 163.
Publikacja nie zawiera informacji na temat autora tekstu i muzyki utworu.