Włast, Andrzej

Zgłoszenie do artykułu: Włast, Andrzej

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych przez Ośrodek Kultury „Biblioteka Polskiej Piosenki” mieszczący się w Krakowie, przy ul. Krakusa 7, zgodnie z ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 roku o ochronie danych osobowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r. poz. 2135 z późn. zm.), w celu wymiany informacji z zakresu polskiej pieśni i piosenki. Wymiana informacji będzie się odbywać zarówno za pośrednictwem niniejszego formularza jak i bezpośrednio, w dalszym toku spraw, redaktora bazy danych, prowadzącego korespondencję z właściwego dla niego adresu mailowego.

Nazwisko:

Włast, Andrzej

Właściwie:

Baumritter, Gustaw

Pseudonim:

Willy

Data urodzenia:

17 marca 1895

Miejsce urodzenia:

Łódź

Data śmierci:

Dokładna data i okoliczności śmierci nie są znane – wg Ryszarda Wolańskiego to między 1 czerwca 1943 a 9 maja 1946 r.; wg Tomasza Lerskiego między 1941 a 1942 r.

Miejsce śmierci:

getto warszawskie

Informacje

Poeta, autor tekstów, recenzent, także reżyser. Urodzony jako syn Szymona i Salomei z Eisenmanów. Gimnazjum ukończył w Łodzi. Studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim[3] oraz medycynę w latach 1913–1915[2]. Od 1914 r. działał jako autor tekstów dla warszawskich kabaretów i teatrzyków, takich, jak: „Udziałowy”, „Miraż”, „Czarny kot”, „Sfinks”. Swe wczesne utwory podpisywał pseudonimem Willy[3].

Walczył jako legionista 5 pp I Brygady Legionów Polskich podczas I wojny światowej. Był pracownikiem wydziału propagandy Oddziału II Sztabu Generalnego[1]. Zadebiutował wówczas jako poeta – jego wiersze z tego okresu zostały wydane w 1921 r. w tomie pt. Serce tatuowane. Od sezonu 1918/1919 był współkierownikiem teatru „Miraż”. Po roku 1921 współpracował z kabaretem „Stańczyk” i „Qui pro Quo”, zaś od 1925 r. z „Perskim Okiem”, w którym w 1927 r. został kierownikiem literackim.

Otworzył następnie własny teatr pod nazwą „Nowe Perskie Oko”, który zorganizował jako pierwszy w Warszawie na wzór teatrów paryskich w rodzaju „Folies Bergere”. Teatr ten, prowadzony z rozmachem, przyjął nazwę „Morskie Oko”; Andrzej Włast pozostawał jego dyrektorem do sierpnia 1931 r. Od października 1931 r. do lutego 1933 r. kierował ponownie „Morskim Okiem”, następnie prowadził teatr rewiowy „Rex”.

W latach 1933–1935 był dyrektorem „Wielkiej Operetki” (czyli późniejszej „Wielkiej Rewii”) – olbrzymiego teatru (music-hallu) przy ul. Karowej. We wrześniu 1935 r. objął stanowisko kierownika kinorewii „Hollywood” i piastował je do 1937 r., kiedy to powrócił jako dyrektor do „Wielkiej Rewii”. Teatrem tym kierował do końca stycznia 1939 r. W tym samym roku założył z Kazimierzem Krukowskim[3] oraz Kazimierzem Łaszewskim[2] teatr „Ali Baba” (istniał do wybuchu II wojny światowej). W okresie międzywojennym napisał setki tekstów piosenek (na nierównym poziomie; szczególnie dużo do programów „Morskiego Oka”), kilkanaście librett operetkowych, dziesiątki pełnospektaklowych programów rewiowych, które wystawiał we własnej reżyserii[3]. Sprawował funkcje wiceprezesa Związku Autorów i Kompozytorów Scen Polskich[1].

Od 1926 r. często przebywał za granicą, starając się poznać najnowsze tendencje panujące w przemyśle rozrywkowym[3]. W czasie okupacji współpracował jako autor i wykonawca z kawiarniami artystycznymi warszawskiego getta. Jest autorem:

– sztuki Plaga Warszawy;

– wierszy wydanych w zbiorku Serce tatuowane (Warszawa 1923 r.);

– autorem serii zeszytowej Pipman i Kugelman z adaptacjami skeczy granych w kabaretach (Warszawa 1925 r.);

– autorem i tłumaczem librett operetkowych Co może morze, Szalona noc, Hrabina Marica, Ira, Cyrkówka, Książę z mansardy;

– scenariuszy rewiowych i kabaretowych;

– recenzji i felietonów na temat filmu, drukowanych w prasie codziennej i w pismach „Przegląd Teatralny i Kinematograficzny” oraz „Ekran i Scena”;

– ponad dwóch tysięcy tekstów piosenek do muzyki kompozytorów polskich i zagranicznych, m.in. dla Adama Astona, Very Bobrowskiej, Eugeniusza Bodo, Chóru Dana, Mieczysława Fogga, Karola Hanusza, Toli Mankiewiczówny, Lucyny Messal, Stanisławy Nowickiej, Tadeusza Olszy, Hanki Ordonówny, Zuli Pogorzelskiej, Ludwika Sempolińskiego, Janiny SokołowskiejAleksandra Żabczyńskiego. Został zamordowany w bliżej niewyjaśnionych okolicznościach w getcie warszawskim[2].

Bibliografia
Finansowanie

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007 - 2013.